Moito tempo tivo que transcorrer para que daquel “parot” ou lámpada de pé do que facían uso os artesáns da cidade chegara a converterse nas mastodónticas construcións que hoxe se poden ver. Aquel utensilio comezou a ser queimado cada primavera ao revelarse innecesario co alongamento do día. Nunha astuta manobra a Igrexa intentou paliar o paganismo da tradición facéndoa coincidir coa véspera de San Xosé, patrón dos carpinteiros.

Este utensilio alongado comezou pouco a pouco a ser vestido con roupas de forma que adoptase forma humana, como un espantallo. Así, de forma natural, comezou a satirizar personaxes locais, configurándose o “ninot” con materiais como teas vellas e cera. Despois virían os catafalcos, armazóns para soster en pé os bonecos ou as composicións deles, cada vez máis elaboradas. 

No século XX o cartón pedra facilitou esta arte e actualmente empréganse materiais facilmente manexábeis como o poliexpan, aptos tamén para plasmar todo o cromatismo do que fan gala estes xigantes. Auténticos monumentos que farán de Valencia un gran museo ao aire libre desde a noite do día 15 seguindo a tradición da “plantá”. Aínda que hoxe en día, dada a aparatosidade dalgunhas montaxes pódense ver as primeiras pezas montándose con axuda de grúas incluso quince días antes da semana grande.

E é que as fallas acostuman contar con varios metros de altura, chegando as máis ambiciosas aos 30, magnitude do todo sobrecolledora para quen as contempla a pé de rúa. Compóñense de figuras de cartón pedra sustentadas por un armazón de madeira, materiais listos para arder sen problemas. Acostuman estar acompañadas tamén de letreiros que explican o significado de cada escenografía. 

Se todas as grandes cidades preparan ao longo do ano as súas festas patronais, pódese dicir que en Valencia o esforzo é maior se cabe. Artesáns, pintores, escultores e outros moitos profesionais empréganse durante meses para construír os xigantescos protagonistas que adornarán as rúas. Estes fanse a encargo das diferentes comisións falleras, case 400. 

Á súa vez, as comisións organizan actividades durante todo o ano para recadar fondos que manteñan viva a festa e lles aseguren un digno “ninot”. A hexemonía destas obras será efémera, pero aínda así o esforzo será recompensado ao ver a Valencia convertida durante unha semana nunha exhibición vivente de arte e cor.